علائم پارگی مینیسک زانو + فیلم تست پاره شدن مینیسک زانو

وقتی درد زانو همراه با قفل شدن، صدا دادن یا محدودیت حرکتی ظاهر می‌شود، یکی از اولین احتمالات، پارگی مینیسک است. اما تشخیص این مشکل تنها با علائم ظاهری ممکن نیست و تست‌های تخصصی ارتوپدی می‌توانند نقش مهمی در تشخیص اولیه داشته باشند. تست‌هایی مانند McMurray و Thessaly به پزشک کمک می‌کنند بدون نیاز فوری به تصویربرداری، وضعیت مینیسک را ارزیابی کند و مشخص نماید که آیا احتمال پارگی وجود دارد یا خیر. آشنایی با این تست‌ها به بیماران کمک می‌کند روند تشخیص را بهتر درک کنند و با آگاهی بیشتری مسیر درمان را دنبال نمایند. این مقاله به زبان ساده توضیح می‌دهد تست‌های تشخیص پارگی مینیسک چگونه انجام می‌شوند، چه نتایجی دارند و چه زمانی باید برای بررسی دقیق‌تر به پزشک مراجعه کرد.

ویدیو تست پارگی مینیسک زانو (نحوه انجام تست در خانه)

برای درک بهتر نحوه انجام این تست‌ها، در ویدیوی زیر می‌توانید مشاهده کنید که پزشک چگونه با حرکات ساده خم و چرخش کنترل‌شده زانو، وضعیت مینیسک را بررسی می‌کند. این تست‌ها اگرچه جایگزین معاینه تخصصی نیستند، اما می‌توانند به شما کمک کنند درک بهتری از عملکرد مفصل زانو و احتمال آسیب داشته باشید. پیش از هرگونه نتیجه‌گیری، بهتر است نتایج تست را با پزشک یا فیزیوتراپیست در میان بگذارید.

مینیسک چیست و چرا پاره می‌شود؟

مینیسک دو غضروف نیم‌هلالی شکل در داخل مفصل زانو است که بین استخوان ران و ساق قرار می‌گیرد. وظیفه اصلی آن جذب ضربه، افزایش ثبات زانو و جلوگیری از ساییدگی مفصل است. زمانی که زانو دچار چرخش ناگهانی، پیچ‌خوردگی شدید یا فشار بیش از حد شود، مینیسک تحت کشش قرار گرفته و ممکن است دچار پارگی شود.

این آسیب بیشتر در ورزش‌هایی مثل فوتبال، بسکتبال و اسکی یا حتی در فعالیت‌های روزمره مانند نشستن ناگهانی، پله‌روی زیاد یا بلند کردن اجسام سنگین اتفاق می‌افتد. علاوه بر این، با افزایش سن، جنس مینیسک خشک‌تر و شکننده‌تر می‌شود و به همین دلیل پارگی‌های ناشی از فرسایش و آرتروز زانو در سنین بالاتر بسیار شایع‌تر است. به‌طور خلاصه، هر عامل که فشار چرخشی یا ضربه‌ای به زانو وارد کند یا باعث تحلیل تدریجی بافت غضروفی شود، می‌تواند زمینه پارگی مینیسک را فراهم کند.

تست مک‌موری (McMurray)

تست مک‌موری یکی از رایج‌ترین و معتبرترین روش‌های معاینه فیزیکی برای تشخیص پارگی مینیسک زانو است. در این تست، پزشک با خم و راست کردن زانو همراه با اعمال چرخش کنترل‌شده، وضعیت مینیسک‌ها را بررسی می‌کند. هدف از این حرکت، قرار دادن مینیسک تحت فشار است تا در صورت وجود آسیب، علائم مشخصی ایجاد شود. پارگی مینیسک معمولا باعث گیر مکانیکی در مفصل می‌شود و تست مک‌موری به پزشک کمک می‌کند همین گیر یا قفل شدن را شناسایی کند.

اگر هنگام خم یا راست کردن پا احساس گیرکردن یا قفل شدن دارید، پیشنهاد می‌کنیم مقاله‌ علت قفل شدن زانو را بخوانید تا با دلایل اصلی این مشکل و روش‌های تشخیص آن آشنا شوید.

نحوه انجام تست

بیمار به پشت دراز می‌کشد و زانو در حالت خم‌شده قرار می‌گیرد. پزشک ساق پا را می‌چرخاند و هم‌زمان زانو را به‌آرامی باز و بسته می‌کند. اگر مینیسک داخلی آسیب دیده باشد، درد یا صدای تق‌تق در بخش داخلی زانو ایجاد می‌شود و در صورت پارگی مینیسک خارجی، این علامت در بخش بیرونی زانو دیده خواهد شد.

تفسیر نتیجه تست

وقتی در حین تست، درد، صدای کلیک/تق‌تق یا احساس گیر کردن داخل مفصل ایجاد شود، نتیجه تست مک‌موری مثبت تلقی می‌شود و احتمال پارگی مینیسک بالا است. با این حال، این تست به‌تنهایی معیار قطعی نیست و معمولا برای تایید نهایی، پزشک MRI را تجویز می‌کند.

تست تسالی (Thessaly)

تست تسالی یکی از تست‌های دقیق و کلینیکی برای تشخیص پارگی مینیسک زانو است و نسبت به بسیاری از تست‌های فیزیکی دیگر، حساسیت بیشتری دارد. در این روش برخلاف تست مک‌موری که بیمار در حالت خوابیده معاینه می‌شود، تست تسالی در حالت ایستاده و با تکیه بر وزن بدن روی زانوی آسیب‌دیده انجام می‌گیرد. هدف این تست، قرار دادن مینیسک تحت فشار و بازتولید درد یا علائم مشابه با شرایطی است که در فعالیت روزمره منجر به تشدید آسیب می‌شود.

نحوه انجام تست

بیمار روی یک پا (پای دردناک) می‌ایستد و زانو را حدود ۲۰ درجه خم می‌کند. سپس با حفظ تعادل و معمولا با کمک پزشک، بدن و زانو را چند بار به دو سمت داخل و خارج می‌چرخاند. چون وزن بدن مستقیما روی مفصل قرار دارد، هرگونه پارگی در مینیسک می‌تواند باعث درد تیز، احساس گیر کردن یا ناپایداری زانو در همین مرحله شود.

تفسیر نتیجه تست

اگر هنگام چرخش زانو درد در خط مفصلی، احساس قفل شدن، ناپایداری یا گیر مکانیکی ایجاد شود، تست تسالی مثبت تلقی می‌شود و احتمال پارگی مینیسک بالا است. به دلیل اینکه این تست زانو را در شرایط نزدیک به واقعیت و فشار طبیعی قرار می‌دهد، بسیاری از متخصصان آن را نسبت به تست‌های قدیمی‌تر دقیق‌تر می‌دانند. با این حال، مانند سایر تست‌ها، برای تشخیص قطعی معمولا MRI نیز انجام می‌شود.

تشخیص درد نقطه‌ای با لمس خط مفصلی

یکی از ساده‌ترین روش‌ها برای بررسی احتمال پارگی مینیسک، لمس کردن خط مفصلی زانو و شناسایی نقطه درد است. برای انجام این تست در خانه، روی صندلی بنشینید و زانو را در حالت شل و نیمه‌خم قرار دهید. سپس با انگشتان خود قسمت کنار زانو را لمس کنید؛ درست در محلی که استخوان ران و ساق به هم می‌رسند. این ناحیه همان Joint Line یا خط مفصلی است. اگر هنگام فشار ملایم روی این خط، یک نقطه مشخص درد تیز، حساسیت زیاد یا پرش عضلانی ناشی از درد احساس کردید، احتمال آسیب یا پارگی مینیسک وجود دارد. این تست به‌خصوص زمانی اهمیت دارد که درد فقط در یک خط باریک در کناره داخلی یا خارجی زانو احساس شود، نه در تمام مفصل.

نکته بسیار مهم این است که لمس خط مفصلی فقط یک تست اولیه و خانگی است و نمی‌تواند جایگزین تشخیص پزشک یا MRI شود. اما اگر در کنار این تست، علائمی مثل گیر کردن زانو، صدا دادن مفصل یا درد هنگام چرخش هم وجود داشته باشد، احتمال پارگی مینیسک بیشتر است و بهتر است بررسی دقیق‌تر انجام شود.

علائم پارگی مینیسک زانو

• درد در خط مفصلی زانو: درد معمولا در کناره داخلی یا خارجی زانو و دقیقا روی خط مفصل حس می‌شود، به‌ویژه هنگام فشار، چرخش یا خم‌کردن زانو.
• تورم تدریجی زانو: ورم معمولا طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از آسیب ظاهر می‌شود و با گذشت زمان بیشتر حس می‌شود، نه بلافاصله مثل آسیب‌های رباطی.
• احساس گیر کردن یا قفل شدن زانو: مفصل ممکن است هنگام حرکت ناگهان گیر کند و نتوانید زانو را به‌طور کامل خم یا صاف کنید.
• درد هنگام چرخش یا چمباتمه: حرکاتی مثل نشستن روی زمین، چمباتمه زدن یا بالا و پایین رفتن از پله‌ها درد را بیشتر می‌کند.
• احساس بی‌ثباتی یا خالی کردن زانو: برخی بیماران می‌گویند زانو هنگام راه رفتن تاب نمی‌آورد یا ناگهان “خالی می‌کند” که نشانه اختلال در عملکرد مفصل است.
• صدای تق‌تق یا کلیک هنگام حرکت: اگر مینیسک پاره شده باشد، ممکن است هنگام خم و راست کردن پا صدای کلیک، تق‌تق یا ساییدگی احساس شود.
• ناتوانی در صاف کردن کامل زانو: در پارگی‌های بزرگ، زانو اجازه نمی‌دهد پا را تا آخر صاف کنید و حرکت کامل مفصل محدود می‌شود.

آیا تست‌های خانگی کافی هستند یا باید MRI انجام شود؟

تست‌های خانگی می‌توانند به شما کمک کنند احتمال اولیه پارگی مینیسک را تشخیص دهید و بفهمید که منشا درد زانو احتمالا از مینیسک است یا نه. اما این تست‌ها تشخیص قطعی محسوب نمی‌شوند. اگر درد تیز در خط مفصل، قفل شدن زانو، تورم مداوم یا ناتوانی در صاف کردن کامل زانو را تجربه می‌کنید، بهترین راه برای تایید تشخیص MRI است.

MRI تصویر دقیق‌تری از بافت‌های نرم مانند مینیسک و رباط‌ها ارائه می‌دهد و مشخص می‌کند پارگی در کدام ناحیه و با چه شدتی رخ داده است. به طور خلاصه، تست‌های خانگی برای ارزیابی اولیه کافی هستند، اما برای تصمیم‌گیری درباره نوع درمان (مثل فیزیوتراپی یا جراحی)، MRI قابل اعتمادترین روش تشخیص محسوب می‌شود. اگر نتیجه‌ی ام‌آر‌آی زانوی خود را دارید و می‌خواهید تفسیر تخصصی و سریع آن را دریافت کنید، می‌توانید از خدمات تحلیل رایگان عکس ام‌آر‌آی استفاده کنید تا گزارش تصویربرداری شما به‌صورت دقیق بررسی شود.

جمع‌بندی

تست‌های خانگی زانو می‌توانند به شما کمک کنند تا در صورت بروز درد، قفل شدن یا صدا دادن مفصل، احتمال پارگی مینیسک را سریع‌تر تشخیص دهید و نسبت به وضعیت زانو آگاه‌تر شوید. با این حال، این تست‌ها تنها برای ارزیابی اولیه مناسب هستند و در صورت تداوم علائم یا محدودیت حرکتی، تشخیص قطعی فقط با معاینه تخصصی و MRI امکان‌پذیر است. تشخیص به‌موقع می‌تواند از بدتر شدن آسیب جلوگیری کرده و روند درمان را کوتاه‌تر کند، بنابراین اگر نتایج تست‌های خانگی همراه با درد قابل‌توجه بود، مراجعه به پزشک بهترین تصمیم است.

منابع:

https://my.clevelandclinic.org/health/diagnostics/23437-thessaly-test

https://my.clevelandclinic.org/health/diagnostics/23442-mcmurray-test